سه شنبه 14 بهمن 1399
روایت همتی از «ارز» و «سود»
رئیسکل بانک مرکزی از تعدیل نرخ ارز و رسیدن به نرخ تورم هدف در سال آینده خبر داد. همتی با حضور در برنامه گفتوگوی ویژه خبری به تشریح آخرین وضعیت بازار پول و ارز کشور پرداخت و با بیان اینکه فضای بازار سرمایه و ارز متاثر از فعل و انفعالات سیاسی است، گفت: اگر به منابع ارزی دسترسی پیدا کنیم، قدرت بازارسازی بانک مرکزی افزایش خواهد یافت. همتی در بخش دیگری از صحبتهای خود، بالا بردن نرخ سود سپرده در شرایط فعلی اقتصاد ایران را مسبب ایجاد ناترازی بیشتر در بانکها دانست و از احتمال پایین آمدن نرخ سود خبر داد.
دلیل اصلی رشد نقدینگی
رئیسکل بانک مرکزی در گفتوگوی خبری از نگرانیهایش درباره رشد نقدینگی گفت و راهحل را عملکرد منطقی دانست. همتی درمورد کنترل رشد نقدینگی در ایران گفت: درحالیکه یکسری از کشورهای اروپایی رشد نقدینگی ۴ برابری را تجربه کردهاند، ایران نه تنها دچار رشدهای انفجاری نشده، بلکه بانک مرکزی توانسته تا حدی رشد نقدینگی را مدیریت کند. رئیسکل بانک مرکزی عمده مشکلات تورم و نقدینگی را مربوط به ساختار بودجهای و تحریمهای اعمال شده بر ایران دانست. او همچنین درباره دسترسی کشور به منابع ارزی خاطرنشان کرد که در صورت دسترسی به منابع ارزی مسدودشده در خارج از کشور شرایط اقتصادی بهتر خواهد شد.
نرخ ارز تعدیل میشود
رئیسکل بانک مرکزی با اشاره به لزوم هدفمندی دخالت بانکی مرکزی در بازار گفت: من به سرکوب نرخ معتقد نیستم؛ ولی مفهوم این نیست که نرخ بالا بماند و حتما تعدیل میشود. او در ادامه متغیرهای کلان اقتصادی را تاثیرگذار بر یکدیگر دانست و توضیح داد: با توجه به روند نزولی شتاب تورم در دو ماه اخیر، امیدوارم با تعدیل نرخ ارز و شرایط سیاسی در سال آینده بتوانیم به تورم هدف نزدیک شویم و در آن شرایط بهتر میتوان درباره نرخ ارز تصمیم گیری کرد.
همتی با اشاره به هدف گذاری نرخ تورم ۲۰ تا ۲۲ درصد برای بهار ۱۴۰۰ گفت: این پیشبینی براساس پیش فرض نرخ ۱۷ هزار تومانی ارز نیمایی بود. این گفته رئیس کل بانک مرکزی در حالی است که تورم متوسط اقتصاد ایران در حال حاضر بیش از ۳۳ درصد ثبت شده است. همتی در ادامه اظهار نظر خود به دلایل بالا بودن نرخ تورم نیز پرداخت و گفت: به دلایلی از جمله فشار بر درآمدهای دولت و کاهش شدید قیمت نفت و همچنین بیماری کرونا، شوکی در بازار ارز ایجاد شد که انتظارات را بالا برد. همتی در ادامه برای تعدیل نرخ ارز ابراز امیدواری کرد. همتی در ادامه یکی از ارکان هدفگذاری تورمی را پایبندی بانک مرکزی به برخی مسائل دانست. او یکی از این مسائل را رساندن نرخ سود بین بانکی به حدود ۱۸ تا ۵/ ۱۸ درصد عنوان کرد.
نرخ سود بین بانکی ۱۸ تا ۵/ ۱۸ درصد
براساس اطلاعات ارائهشده توسط رئیسکل بانک مرکزی نرخ سود بین بانکی از ۱۳ خردادماه تا مردادماه سال جاری افزایش داشته و در همان زمان سهام رشد ۱۰۰درصدی را ثبت کرده است. همتی از تصمیم مصمم بانک مرکزی با توجه به عملیات بازار باز برای رساندن نرخ بازار بین بانکی به نرخ کریدور (۱۴درصد کف و ۲۲درصد سقف) خبر داد. همچنین همتی توضیح داد که خرید و فروش اوراق خزانه از سوی بانک مرکزی شامل عملیات بازار باز میشود و زمانی که نرخ بین بانکی بالا میرود، بانک مرکزی اقدام به خرید اوراق میکند. او در ادامه گفت: اکنون بانک مرکزی ورود میکند و در روزهای آینده بازار بین بانکی را به ۱۸ تا ۵/ ۱۸ درصد خواهیم رساند.
افزایش سود سپرده اشتباه است
رئیسکل بانک مرکزی در این گفتوگوی خبری افزایش نرخ سود سپرده در شرایط فعلی را نادرست اعلام کرد. این استاد اقتصاد بالا بردن نرخ سود سپرده در شرایط فعلی اقتصاد ایران را مسبب ایجاد ناترازی بیشتر در بانکها دانست. همچنین او تورم مزمن کنونی را ناشی از شوک ارزی و انتظارات تورمی و بیارتباط با سود بانکی دانست. او ادامه داد: نرخ سود بانکی هنوز همان ۱۶درصد است. نرخ گواهی سپرده هم همان ۱۸درصد باقی مانده است.
امکان نرخ ارز پایینتر از ۲۰ هزار تومان
رئیسکل بانک مرکزی با اشاره به اینکه تمام تلاش ما در بانک مرکزی تعدیل نرخ ارز است، درباره شرایط بازار ارز و متاثر بودن آن از انتظارات سیاسی گفت: من فکر میکنم تصورات اشتباه است و انتظارات حتما تعدیل میشود و نرخ ارز ممکن است به زیر ۲۰ هزار تومان برسد.
همتی درباره وضعیت درآمدهای ارزی و سفر به عمان تاکید کرد: درآمدهای ارزی را در شرایط تحریم اعلام نمیکنیم. وضع خوب است. سفر به عمان هم خوب بود و در بین آنان اراده قوی دیدم. عمان به ما در شرایط تحریم کمک زیادی کرده و از منابع خود در این کشور بهره بردیم. از این پس هم شرایطی برقرار میشود که روابط مالی و تجاری دو کشور گسترش پیدا خواهد کرد. رئیسکل بانک مرکزی در مورد موفقیت بانک مرکزی برای تهیه کالاهای اساسی توضیح داد: امسال نیز بخشی از نیازهای دولت را از ذخایر بانک مرکزی تامین کردیم. خیلیها میگفتند شما بازار را با پول ریختن و ارز میتوانید تعدیل کنید، چنانچه دست به این کار میزدیم دیگر توانایی تهیه کالای اساسی و دارو نداشتیم.
حذف ارز ۴۲۰۰ با تدبیر
رئیسکل بانک مرکزی توضیح داد: با ارز تک نرخی موافق هستم؛ ولی باید این کار را با تدبیر انجام دهیم و شوک قیمتی به جامعه وارد نکنیم. زمانی اختلاف قیمت کم بود، انجام این کار بهتر صورت میگرفت. انتقاد ما این بود که مجلس اعلام میکند از ابتدای سال آینده این کار انجام خواهد شد، پیغام آن هم کمیاب شدن روغن است. او گفت: ما نمیتوانیم مسائل و زندگی روزمره مردم را در شرایط بازار آزاد قرار دهیم. رئیسکل بانک مرکزی در ادامه تاکید کرد: باید آثار تورمی دلار ۴۲۰۰ تومانی را در جامعه در نظر بگیریم، بعد ببینیم مبلغ جبرانی برای این مابهالتفاوت، کافی است یا خیر. شما فکر میکنید مثلا نرخ دلار برای مرغ و تخممرغ و روغن تغییر کند، اثری القایی بر سایر کالاها ندارد؟ درحالیکه این تغییر نرخ اثر خواهد داشت. در نتیجه نظر بنده این است که اگر قرار است با حذف ارز ۴۲۰۰، مبلغ ۴۰هزار تومان به مردم بدهیم، به گونهای نباشد که مجبور شویم، ۸۰ هزار تومان به هزینه آنها اضافه کنیم.